Legar tarasowy drewniany – jaki wybrać i jak go zamontować?

Legar tarasowy drewniany tworzy nośny szkielet tarasu. Od jego gatunku, przekroju, zabezpieczenia i sposobu ułożenia zależą stabilność desek oraz odporność całej konstrukcji na wilgoć. Drewno iglaste jest rozwiązaniem ekonomicznym, ale wymaga impregnacji, natomiast gatunki egzotyczne lepiej znoszą trudne warunki. Niezależnie od materiału legar trzeba odizolować od podłoża, a jego rozstaw dopasować do konkretnej deski.

Dlaczego legar jest podstawą tarasu?

Legary podtrzymują deski tarasowe, przenoszą obciążenia i pozwalają wypoziomować nawierzchnię. Tworzą więc podkonstrukcję, która decyduje o tym, czy taras będzie stabilny, równy i odporny na codzienne użytkowanie. Nawet dobre deski nie skompensują błędów popełnionych przy budowie szkieletu.

Przy wyborze sprawdź nie tylko wymiary elementu, lecz także jego twardość, gęstość, wilgotność i sposób zabezpieczenia. Legar powinien mieć twardość równą lub większą niż deska, którą będzie podtrzymywał. Zbyt miękkie drewno może szybciej odkształcać się pod obciążeniem, a niewłaściwie zabezpieczone zacznie chłonąć wodę.

Jaki materiał wybrać na legary?

Dobór drewna wpływa na cenę podkonstrukcji, jej trwałość oraz zakres późniejszej konserwacji. W przypadku tarasów zewnętrznych szczególne znaczenie ma odporność na okresowe zawilgocenie i możliwość szybkiego wysychania elementów.

Impregnacja ciśnieniowa polega na wprowadzeniu środka ochronnego głębiej w strukturę drewna niż przy zwykłym malowaniu powierzchniowym. Zwiększa odporność na wilgoć, grzyby i szkodniki, ale nie sprawia, że legar może stale leżeć w wodzie. Drewno nadal wymaga odizolowania od betonu lub gruntu.

Legary z drewna egzotycznego mają naturalnie większą odporność, lecz zwykle kosztują więcej i mogą wymagać specjalnego przygotowania otworów pod wkręty. Warto też dopasować materiał podkonstrukcji do desek. Pod twardą deskę egzotyczną stosuj legar o podobnej lub większej twardości, zamiast miękkiego elementu iglastego.

Jak zamontować legar tarasowy drewniany?

Montaż zacznij od oceny podłoża. Powinno być stabilne, mieć możliwość odprowadzania wody i zapewniać przestrzeń wentylacyjną pod tarasem. Na nierównym terenie albo przy większej wysokości konstrukcji wygodniejsze są wsporniki regulowane, które pozwalają ustawić poziom bez klinowania przypadkowymi kawałkami drewna.

Do przygotowania prac potrzebujesz przede wszystkim elementów poziomujących, podkładek lub taśmy EPDM, wkrętów przeznaczonych do zastosowanego drewna, wiertarko-wkrętarki, poziomicy, miarki, piły i narzędzi do wyznaczenia osi legarów. Przy większym tarasie przydadzą się także niwelator lub laser krzyżowy.

Przed zakupem sprawdź w projekcie i instrukcji desek następujące informacje:

• rodzaj i grubość desek tarasowych,
• maksymalny dopuszczalny rozstaw legarów,
• wymagany przekrój oraz długość elementów podkonstrukcji,
• sposób mocowania desek i rodzaj zalecanych wkrętów,
• liczbę punktów podparcia oraz sposób wykonania spadku.

1. Przygotuj i oczyść podłoże, usuwając miejsca niestabilne oraz elementy zatrzymujące wodę.
2. Wyznacz poziom tarasu i zaznacz osie legarów. Układaj je równolegle, zachowując układ przewidziany dla desek.
3. Ustaw podkładki EPDM, taśmy EPDM albo wsporniki regulowane w punktach podparcia. Elementy powinny mieć stabilne oparcie i nie mogą się przesuwać.
4. Ułóż legary, wypoziomuj je i sprawdź spadek umożliwiający odpływ wody. Nie wyrównuj konstrukcji przez dociskanie desek.
5. Przymocuj legary do stabilnego podłoża zgodnie z projektem. Na wspornikach stosuj rozwiązania przewidziane dla danego systemu.
6. Ustal rozstaw między osiami legarów. W wielu realizacjach mieści się on w zakresie 40–50 cm, lecz ostateczna wartość zawsze musi wynikać z instrukcji producenta konkretnej deski.
7. Sprawdź, czy między elementami pozostaje droga przepływu powietrza. Dopiero po kontroli poziomu, spadku i rozstawu montuj deski.

Legar nie powinien leżeć bezpośrednio na betonie ani na gruncie. Stały kontakt z wilgotnym podłożem ogranicza wysychanie drewna i może doprowadzić do gnicia nawet wtedy, gdy element został wcześniej zaimpregnowany.

Taśma EPDM tworzy elastyczną warstwę oddzielającą drewno od podłoża, ogranicza podciąganie wilgoci i pomaga zmniejszyć tarcie. Przy większych nierównościach lepszym rozwiązaniem są wsporniki regulowane, ponieważ utrzymują stałą wysokość oraz pozwalają zachować przestrzeń wentylacyjną. Izolacja nie może jednak zasłaniać odpływu wody ani zamykać całej przestrzeni pod tarasem.

Na jakie błędy uważać?

Najczęstsze problemy wynikają nie z samego gatunku drewna, lecz z niewłaściwego ułożenia podkonstrukcji. Przed przykręceniem desek sprawdź szczególnie te kwestie:

• Zbyt duży rozstaw legarów powoduje uginanie desek i przeciążanie połączeń.
• Brak spadku utrudnia odpływ wody, przez co wilgoć dłużej pozostaje na powierzchni i przy podkonstrukcji.
• Bezpośredni kontakt drewna z betonem lub gruntem przyspiesza zawilgocenie i gnicie legarów.
• Brak wentylacji ogranicza wysychanie przestrzeni pod tarasem.
• Nieodpowiednie wkręty mogą korodować albo rozszczepiać drewno. Łączniki dobierz do gatunku deski, warunków zewnętrznych i systemu montażowego.
• Brak kontroli poziomu prowadzi do nierównej nawierzchni, skrzypienia i przenoszenia obciążeń tylko na część legarów.

Legar tarasowy drewniany – najważniejsza decyzja

Wybierz gatunek dopasowany do desek i warunków pracy konstrukcji. Drewno iglaste może obniżyć koszt, ale wymaga prawidłowej impregnacji i starannej ochrony przed wilgocią. Drewno egzotyczne zwiększa odporność podkonstrukcji, lecz zwykle wiąże się z większym wydatkiem. W obu przypadkach najważniejsze pozostają izolacja od podłoża, odpływ wody, wentylacja i rozstaw zgodny z instrukcją producenta desek. Koszt lepszego legara oraz poprawnych podkładek jest zwykle niższy niż naprawa podkonstrukcji po kilku sezonach.